Het gebeurt geregeld dat u persoonlijk aan u gerichte brieven van bedrijven en organisaties in uw brievenbus ontvangt. Bijvoorbeeld om u bepaalde producten of diensten voor te stellen of om u een speciale aanbieding te doen. Het kan ook dat u telefonisch gecontacteerd wordt door bedrijven, of zelfs via e-mail of een SMS-bericht. Dergelijke commerciële voorstellen kunnen komen van bedrijven die u kent omdat u ooit al eens iets bij hen kocht of bestelde, maar kunnen ook komen van bedrijven waarmee u nog nooit contact gehad hebt. Deze rechtstreekse manier van communiceren noemt men ‘direct marketing’. U vraagt zich misschien dan ook af waarom deze bedrijven u contacteren, en nog meer hoe en waar ze uw gegevens gevonden hebben. Hieronder vindt u de antwoorden op de meest gestelde vragen over ‘direct marketing’.

Hoe komt een bedrijf waar ik klant ben aan mijn adres?

Heel eenvoudig : meestal hebt u het zelf gegeven. Bedrijven houden veelal een lijst bij van al hun klanten, het zogenaamde klantenbestand. U kunt deze klantenbestanden het best vergelijken met uw persoonlijke adressenboekje. U schrijft hier ook de namen in van de personen die u regelmatig contacteert : familie, vrienden, kennissen. Welnu, bedrijven doen precies hetzelfde. De klantenbestanden zijn soms uitgebreider en kunnen meer dan enkel naam en adres bevatten.

Over welke gegevens beschikt een bedrijf waar ik klant ben?

Meestal weten de bedrijven niet zo heel veel van u af. Uw naam en uw adres en misschien een overzicht van uw aankopen, uw schenkingen…. Misschien kennen ze ook uw leeftijd, uw geslacht, de samenstelling van uw gezin en uw moedertaal. Meestal heeft u hen deze informatie zelf gegeven. Bijvoorbeeld door een antwoordcoupon in te vullen, door deel te nemen aan een enquête of bij het plaatsen van een telefonische bestelling. Aan de hand van deze informatie gaat het bedrijf na welk aanbod u zou kunnen interesseren. U of iemand van uw gezin.

Een voorbeeld : u bent lid van een boekenclub en ontvangt regelmatig een algemene catalogus. Aan de hand van uw aankopen kan de club zien dat u graag politieromans leest. De boekenclub kan u als eerste laten weten wanneer een nieuwe politieroman verschijnt. Kortom, hoe meer zaken u doet met een bedrijf, hoe meer dit bedrijf over u weet. Bedrijven die u voor het eerst contacteren, weten naast uw naam en adres bijna niets van u af.

Hoe komt een bedrijf waar ik geen klant ben aan mijn naam en adres?

Draai de vraag eens om : hoe vindt u het adres van een bedrijf? U zoekt het op in het telefoonboek of op internet. Bedrijven en instellingen doen net hetzelfde. Deze manier van zoeken kan soms erg lang duren want het telefoonboek is best uitgebreid.

En je vindt er enkel namen en adressen, meer niet. Een bedrijf dat personen selecteert om te contacteren, baseert zich hiervoor op de relatie die u heeft met het bedrijf. Sommige bedrijven kennen u omdat u reeds iets gekocht hebt bij dat bedrijf of omdat u een brochure hebt aangevraagd of een schenking gedaan hebt….

De overige bedrijven hebben u op het eerste zicht toevallig geselecteerd. Wanneer u nog geen klant bent bij het bedrijf, dan kan het bedrijf ook de adressenlijst van een ander bedrijf vragen om te gebruiken of kan het een beroep doen op gespecialiseerde bedrijven: de zogeheten adressenmakelaars en gegevensverstrekkers. .

Wat is een adressenmakelaar en gegevensverstrekker?

Adressenmakelaars kunnen het best omschreven worden als tussenpersonen. Wanneer u een flat wil huren, contacteert u niet altijd rechtstreeks de eigenaar, maar gaat u langs bij een makelaar. U maakt daar uw keuze uit het adressenbestand dat hij in portefeuille heeft. Bedrijven die reclameboodschappen willen versturen, gaan op dezelfde manier tewerk. Ze nemen contact op met een adressenmakelaar die voor hen de nodige adressen opzoekt door een beroep te doen op de klantenbestanden van andere bedrijven. Of ze nemen contact op met een gegevensverstrekker.

De gegevensverstrekker stelt zijn bestand samen door er bijv gegevens van persoon in op te slaan die klant zijn bij hem (denk maar aan het grote aantal keren dat u uw gegevens invult om van een korting te genieten of een klantenkaart te krijgen .

Waarom sturen bedrijven me reclame waar ik niet om gevraagd heb?

Adressenmakelaars vragen vaak adressenlijsten van andere bedrijven. Bijvoorbeeld van die waar u klant bent. Een gegevensverstrekker daarentegen beschikt over zijn eigen adressenlijsten. Wanneer een bedrijf een commerciële actie wil lanceren, zal het in samenwerking met een adressenmakelaar of een gegevensverstrekker het profiel van de gewenste doelgroep opmaken.

Zo’n profiel kan er bijvoorbeeld als volgt uitzien:

· Alle vrouwen
· Tussen 25 en 35 jaar
· Die in de provincie Antwerpen wonen
· En die kinderen hebben van jonger dan 12 jaar.

Alle vrouwen die aan dit profiel beantwoorden, behoren dus tot de doelgroep. Het bedrijf dat reclame wil verzenden naar deze doelgroep ontvangt enkel een lijst met namen en adressen. Een pretpark zal bijvoorbeeld enkel geïnteresseerd zijn in de adressen van gezinnen met kinderen. Een bedrijf dat bloembollen en tuinartikelen verkoopt zal mensen zoeken met een tuin. Een bandencentrale wil enkel adressen van mensen die een auto hebben, enz. Soms hoort u erbij en soms ook niet. De bedrijven proberen de doelgroep zo precies mogelijk te definiëren.

Ten eerste omdat een commerciële actie veel geld kost. Het gaat er dus om zo efficiënt mogelijk tewerk te gaan. En ten tweede omdat ongewenste reclame sommige mensen irriteert. En dat is iets wat de moderne bedrijven te allen prijze willen vermijden. Daarom richten ze zich enkel tot u als ze veronderstellen dat u geïnteresseerd zou kunnen zijn.

Hoe ben ik beschermd tegen eventuele misbruiken?

Overeenkomstig de wet op de bescherming van de persoonlijke levenssfeer is het gebruik van persoonlijke gegevens toegelaten, maar daarbij moeten wel bepaalde regels gerespecteerd worden. Het beheer van de adressenlijsten mag geen schade toebrengen aan uw persoonlijke levenssfeer.

Bij het verzamelen van informatie moeten bepaalde garanties gegeven worden en de adressenlijsten moeten beschermd zijn tegen eventuele misbruiken. Bepaalde gegevens mogen slechts in een beperkt aantal gevallen opgenomen worden in adressenlijsten. Zo mogen gevoelige gegevens van religieuze, raciale, medische, juridische, seksuele en politieke aard niet opgenomen worden in bestanden die gebruikt worden voor reclame.

Welke rechten heb ik als consument?

U kan uiteraard uw rechten laten gelden.

U heeft volgende rechten :

- Recht op inzage
U heeft het recht om een bedrijf te vragen over welke gegevens het over u beschikt. Het bedrijf moet u hoe dan ook antwoorden binnen een redelijke termijn.

- Recht op rechtzetting
U heeft het recht foutieve gegevens te laten verbeteren (wat betreft de naam, de aanduiding, het adres, …). Dergelijke rechtzetting is gratis.

- Recht op informatie
Wanneer u uw persoonlijke gegevens meedeelt aan een bedrijf via een enquête of via een antwoordcoupon, dan is het bedrijf verplicht u mee te delen waarvoor deze gegevens gebruikt zullen worden, maar ook wie verantwoordelijk is voor deze gegevens (naam en adres).

- Recht op verzet
Indien u uw persoonlijke gegevens meedeelt aan een bedrijf via een enquête of een antwoordcoupon, heeft u het recht te vragen dat deze gegevens niet opgenomen worden in een adressenlijst of aan andere bedrijven doorgegeven worden Het Belgisch Direct Marketing Verbond (BDMV) biedt u met de Robinson-lijsten de mogelijkheid om van geen enkel bedrijf dat lid is van hen, nog reclame op naam te ontvangen. Voor meer informatie hierover, consulteer « Hoe werkt de Robinson-lijst ? ».

Wat moet ik doen om minder reclame te ontvangen?

U heeft twee mogelijkheden om ervoor te zorgen dat een bedrijf geen contact meer met u opneemt:

· U wil geen reclame op naam meer ontvangen van een bepaald bedrijf : net als de bedrijven kunnen kiezen wie ze contacteren en wie niet, heeft u het recht de bedrijven te kiezen waarmee u nog in contact wil blijven. Indien de reclameboodschappen van bepaalde bedrijven u helemaal niet interesseren, dan kan u zich tot deze bedrijven richten en hen vragen u uit hun adressenbestand te schrappen.Alle bedrijven zullen uw verzoek gratis en onmiddellijk inwilligen (wettelijke verplichting).

· U wil geen enkele reclameboodschap op naam ontvangen: het BDMV heeft hiervoor een specifieke dienst opgericht, de zogeheten Robinson-lijst. Deze dienst houdt rekening met uw wens inzake reclameboodschappen op naam. Voor meer informatie omtrent de Robinson-lijst, consulteer « Hoe werkt de Robinson-lijst ? ».